| EksonMobil şirkəti Azərbaycanda
Azərbaycan EksonMobil* şirkətinin Xəzər regionunda genişlənən fəaliyyətində
mühüm bir həlqə təşkil edir. Dünyanın aparıcı enerji şirkətlərindən
biri kimi, EksonMobil korporasiyası Azərbaycana enerjinin işlənməsi
ilə bağlı beynəlxalq təcrübə və maliyyə, texniki, təbiətin mühafizə
olunması və idarəetmə biliklərini gətirir.
Iş imkanları
EksonMobil şirkəti Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda Hasilatın
Pay Bölgüsü haqqında beş Sazişdə (HPBS) iştirak edir. EksonMobil
şirkəti Naxçıvan və Oğuz bloklarının (hər iki blokda EksonMobil
şirkətinin payı 50%-dir) və Zəfər-Məşəl blokunun (EksonMobil şirkətinin
iştirak payı 30%-dir) əməliyyatçısıdır. EksonMobil şirkəti digər
şirkətlərin əməliyyatçı olduğu daha iki blokda iştirak payına malikdir.
Bunlar Araz-Alov-Şərq bloku (EksonMobil şirkətinin iştirak payı
15%-dir) və Azəri-Çıraq-Günəşli yatağıdır (EksonMobil şirkəti orada
8% iştirak payına malikdir).
Kəşfiyyat
EksonMobil şirkəti Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunda təxminən
bir milyon akr kontrakt sahəsini əhatə edən Hasilatın Pay Bölgüsü
Sazişləri imzalamışdır. Bu bloklarda suyun dərinliyi 30-90 metr
arasındadır. Biz Oğuz və Naxçıvan blokları üzrə kontrakt sahələrində
ilk iki quyunun qazma işlərini başa çatdırmışıq ki, bunlar da Xəzər
hövzəsinin daha yaxşı başa düşülməsində və gələcək qazma işlərinin
planlaşdırılmasında bizə kömək edəcəkdir. Naxçıvan blokunda qazılmış
birinci quyunun dərinliyi 6746 metrdir və o, Xəzər dənizində ən
yüksək göstəricidir. EksonMobil şirkəti dayaz sularda qazma işinin
aparılması üçün dünya standartlarına cavab verən "Qurtuluş" özüqalxan
qazma qurğusunun tikintisində işrirak etmişdir və başa çatdırılması
2003-cü ildə nəzərdə tutulan və dərin sularda qazma işi aparacaq
yeni yarımdalma qazma qurğusunun tikintisi üçün saziş imzalamışdır.
Azəri-Çıraq-Günəşli
Azəri, Çıraq və Günəşli yataqları (Meqastruktur kimi tanınır)
670 milyon ton neft və təxminən 130 milyard kub metr təbii qaz həcmində
çıxarıla bilən ehtiyatlarına görə dünyanın ən iri dəniz yataqları
sırasına daxildir. 2001-ci ildə "Meqastruktur"da təqribən 6 milyon
ton neft hasil edilmişdir. Işlənmə prosesinin ilkin mərhələsində
ildə 6,4 milyon ton neft hasil edə bilən yeniləşdirilmiş platformadan
istifadə edilir. Konsorsium 2005-ci ilə qədər neft hasilatını artırmaq
üçün növbəti platformanı tikir. Yataqlardan 10 il müddətində ildə
təxminən 50 milyon metrik ton həcmində ən yüksək hasilat əldə etmək
üçün işlənmə prosesinin planlaşdırılması həyata keçirilir.
Ictimai həyatda iştirak
EksonMobil korporasiyası işlədiyi yerlərdə ictimaiyyətə kömək
etmək kimi uzunmüddətli bir ənənəyə malikdir. EksonMobil şirkətinin
Azərbaycandakı yardımları təhsil, qaçqınlara və məcburi köçkünlərə
kömək olunmasına yönəldilmişdir. Biz, həmçinin daha çox lazım olan
latın qrafikası əsasında tədris kitablarının nəşrini maliyyələşdiririk.
Amerika-Azərbaycan Ticarət Palatası bizim rəhbərliyimizlə Harvard
Universitetində Xəzər regionu üzrə tədqiqatlar mərkəzi təsis etmişdir.
Bundan başqa, EksonMobil şirkəti Azərbaycanda elmi dairələrin işində
fəal surətdə iştirak edir. Biz 1993-cü ildən başlayaraq Azərbaycanın
aparıcı texniki institutları ilə iyirmidən çox texniki seminar və
birgə tədqiqat layihələri həyata keçirmişik.
* Ekson Mobil korporasiyası dedıkdə Ekson Mobil Korporasiyasının Azərbaycanda
fəaliyyət göstərən müvafìq ortaq şirkətləri nəzərdə tutulur.
|